Sjajan glumac i fudbaler – Stevo Matović prije 80 godina dao je ime Sutjesci

Sve je o tom 17. februaru 1945, vrtiću ,,Kosovka djevojka“ i tom danu, dobro i detaljno ostalo zapisano – kako i dolikuje danu kada je, prije 80 godina, Nikšić dobio svoju Sutjesku.

Klub ovog 17. februara nije obilježio dan svog osnivanja (ili, pošto već nekoliko godina tradiciju veže za prve predratne nikšićke klubove od 1920. – dan kada je dobio ime). Veliki fudbalski jubilej nije juče bio interesantan ni gradskim ili državnim zvaničnicima, ni onima u FSCG, ni državnom i lokalnom javnom servisu... Šteta – samo zato jer je, iz više izbora – hronika tog dana i osnivanja Sutjeske dobro zabilježena i sačuvana. I zato smo u redakciji i odlučili, da o tome kako je Sutjeska dobila ime, odvojimo poseban tekst – što smo i najavili u prethodnom, povodom osam decenija imenovanja nikšićkog kluba.

A ovako je Milivoje Musa Bakoč, jedan od fudbalera prve generacije Sutjeske, krajem četrdesetih i početkom pedesetih, opisao taj momenat. U onoj najvećoj prostoriji vrtića ,,Kosovka djevojka“ (u centru, ona prelijepa zgrada i dvorište u ulici Ivana Milutinovića) postavljene su drvene klupe, okupilo se oko 30 uglavnom mladih ljudi (fudbaleri, partizani, omladinci – za njih 28 znamo sada imena, među njima i tri omladinke)... I tu, dok svjetski rat još traje a neki od njihovih najbližih su bili na frontu - vijećalo se o imenu kluba.

- Neko je predložio da se sportsko društvo zove Obilić, kao i fudbalski tim rije rata. A Stevo Matović, kasnije glumac Crnogorskog narodnog pozorišta, rekao je kao za sebe a da ga svi čuju: ,,Sutjeska“. Jedna omladinka spontano je i oduševljeno ponovila ime legendarne rijeke. Predlog je jednoglasno prihvaćen, uz gromku pjesmu ,,Oj Sutjesko, vodo ledna“... – rekao je Bakoč, a objavile Nikšićke novine 15. septembra 1978. godine.

 

A taj Matović je bio mnogo interesantan lik: na primjer, te 1945. je u novinskim izvještajima mečeva Sutjeske, koji su izlazili u Omladinskom pokretu, kao najbolji igrač istican upravo – bek Stevo Matović, uz golmana Mihaila Mura Koprivicu i Voja Vukovića. Na primjer, Stevovo ime nalazimo i na spisku prvog tima, na dan kada je u Nikšiću prvi put dočekan Partizan (šampionski tim sa Bobekom, Čajkovskim...) – 1. marta 1947, pred preko 3.000 gledalaca na tadašnjem stadionu iza Saborne Crkve! Beograđani su u prijateljskom meču tad slavili 6:1, a važili su apsolutno za jedan od najboljih timova Evrope.

Izuzetan fudbaler, glumac i pjevač – Stevo Matović bio je apsolutno osobena, karakterna momčina i nije ni čudo što je dobio priliku da se ostvari na pozorišnim daskama, i na najvećim beogradskim scenama.

I ne samo to: Stevo Matović je ostvario i jako interesantnu karijeru pred filmskom kamerom. Na primjer, u zrelim godinama, krajem sedamdesetih, glumio je Jakova u ,,Jovani Lukinoj“ (1979), filmu koji je proslavio Živka Nikolića. Prethodno je imao i jako interesantnu rolu iste godine u mnogo interesantnoj fantaziji od istorijske priče o Šćepanu Malom, ,,Čovjek koga treba ubiti“ Veljka Bulajića. A dvije godine ranije glumio je Matiju u ,,Hajci“ (1977) legendarnog režisera i genija ,,crnog talasa“ Živojina Žike Pavlovića – po romanu Mihaila Lalića...

Kada je osnivana Sutjeska, Stevo Matović imao je 26 godina. Preminuo je prerano, krajem decembra 1979, u 63. godini.

 

Zahvaljujući Ljubi Vukadinoviću, novinaru beogradske Politike, koji je na isti način kao Musa Bakoč opisao momenat kada je Stevo Matović pomenuo ime Sutjeska – znamo i ime one omladinke koja je Steva podržala. To je bila Anka – Njaka Golović, omladinka koja je tada imala samo 17 godina (Politika, broj od 9. avgusta 1971. godine).

Na Osnivačkoj skupštini bio je prisutan i brat Steva Matovića Rako, kao i on fudbaler. On je ovako opisivao momenat imenovanja kluba:

- U sali su bile postavljene drvene klupe a Stevo Matović je sjedio u trećem redu. Ustao je i rekao: ,,Predložio bih da se zove Sutjeska“. To je jednoglasno onda prihvaćeno, a onda je on zapjevao ,,Kraj Sutjeske hladne vode“... Zaorio se aplauz, prisutni su ustali i prihvatili pjesmu i zapjevali kao veliki hor – govorio je Rako.

E sad, zašto Sutjeska: ideja je bila tada svim omladincima i partizanima u tek oslobođenom, razrušenom gradu, potpuno jasna. Nikšićka omladina je dala mnogo žrtava u borbi za slobodu u najvećem od svih ratova. A ubjedljivo najviše njih živote je izgubilo u onoj najtežoj bici na Sutjesci, 1943. godine.

Znamo da je sjednicu vodio Novo Brković, tada sekretar komiteta SKOJ-a u Nikšiću, koji će postati i prvi predsjednik kluba. U godinama koje su uslijedile postaće poznati jugoslovenski diplomata. Bio je prisutan i legendarni revolucionar i partizanski komesar Radoje Dakić Brko, koji se okupljenim osnivačima Sutjeske i obratio...

 

I još ponešto bi tu dodali: Sutjeska je prvi klub u bilo kom sportu, koji je osnovan u osloboeđenom Nikšiću – gradu koji je oslobođen manje od pet mjeseci ranije. Prvi sekretar kluba bio je Džavid Tuzović. Jedan mnogo talentovan mladić, fudbaler koji će istog proljeća 1945. imati priliku i da igra za reprezentaciju Crne Gore... I koji će tragično izgubiti život krajem te godine. Džavid je i prvi fudbaler po kom je jedna ulica dobila ime u Crnoj Gori.

Dužni smo i imena osnivača Sutjeske: Novo Brković, Radoje Dakić, Ilija Martinović, Braco Brajčić, Džavid Tuzović, Marko Madžo Golović, Slobodan Vujica, Miloš Lalović, Ćićo Bračković, Stevo Matović, Rako Matović, Pavle Ljoka Kotri, Novak Noko Marković, Jovan Abramović, Milivoje Musa Bakoč, Vojo Vuković, Milan Gojković, Vojo Vučurović, Anka Njaka Golović, Čedo Đurić, Olga Staničić, Dara Kostić, Filip Šofranac, Branko Krunić, Blažo Zlopaša, Peko Goranović, Sava Petrović i Miro Radulović.

I da, pomenuli smo: čak osam predratnih fudbalera iz nikšićkih klubova zaslužili su u Drugom svjetskom ratu orden narodnog heroja Jugoslavije. To su: Muharem Asović, Vlado Božović, Ratko Vujović Čoče, Veljko Zeković, Petar Jovanović, Đorđije Premović, Lazar Radojević i Radule Ruso Radulović.

 

(cover photo: kupindo.com)